BLOEDARMOEDE
Bloedarmoede of anemie is een situatie waarbij er sprake is van een telaag gehalte aan hemoglobine in het bloed. Hemoglobine is een zuurstof transporterend eiwit dat zich in de rode bloedcellen bevindt. Bloedarmoede kan ontstaan door een vermindering van de productie of door een verhoging van de afbraak (of verlies) van de rode bloedcellen.
SYMPTOMEN
Een exacte diagnose van anemie is alleen mogelijk door een bloedafname en grondige analyse door de dierenarts. Symptomen geven alleen een ruwe schatting van de toestand van de hond. Symptomen zijn dus: abnormale vermoeidheid, korte en snelle ademhaling, witte of bleke huid, lippen, tong en tandvlees, duizeligheid en hartkloppingen.
ANEMIE DOOR BLOEDVERLIES
OF VERHOOGDE AFBRAAK VAN
DE RODE BLOEDCELLEN
1. Verlies: het is belangrijk een onderscheid te maken tussen belangrijk bloedverlies (er wordt meer bloed verloren dan door het beenmerg terug aangemaakt kan worden zoals bv. bij bevallingen of grote verwondingen) en beperkt, maar frequent bloedverlies waardoor de ijzervoorraad van het lichaam langzaam uitgeput raakt. Bloedingen kunnen uitwendig zijn, maar ook inwendig en dus moeilijk in te schatten.
2. Hemofilie A: is de meest voorkomende vorm van hemofilie bij de hond en wordt veroorzaakt door een defect in coagulatiefactor VIII Hemofilie A wordt bij veel rassen waargenomen, waaronder de Ierse en Engelse setter, labrador, Duitse herder, beagle, weimaraner, chihuahua, collie, samojeed en Franse buldog. De ziekte manifesteert zich gewoonlijk bij pups, gaande vanaf 6 weken tot enkele maanden.
3. Hemofilie B:wordt veroorzaakt door een defect in bloedstollingsfactor IX en werd aangetroffen bij onder meer de Cairn terriër, sint-bernard, Franse buldog, Duitse herder en cocker spaniël.
4. Abnormale rode bloedcellen. Zoals bij de pyruvaatkinase deficiëntie die werd beschreven bij de West Highland white terriër, basenji, beagle en Cairn terriër (erfelijke hemolitische anemie). Alle oorzaken van abnormale rode bloedcellen hebben een verhoogde eliminatie van die cellen als gevolg en dus anelie. De sferocytose is een van die ziektes: een dierenarts of een laborant kan waarnemen of er afwijkende rode bloedcellen in een bloeduitstrijkje zitten
5. Auto-immuunziekten: zulke ziekten ontstaan doordat het immuunsysteem lichaamseigen cellen en stoffen als vreemd aanziet (hier zijn het de rode bloedcellen die vernietigd worden).
6. Parasieten, bacteriën en wormen: piroplasma, leptospira, leishmania in het bloed, verschillende wormen (ankylostoma) en zeer zware infestatie door vlooien of teken.
7. Kanker: verschillende type tumoren kunnen min of meer belangrijke bloedingen veroorzaken (langdurig en vaak onopgemerkt).
8. Vergif: planten, producten tegen ratten en muizen, glycol ether enz.

ANEMIE DOOR VERMINDERDE
AANMAAK VAN BLOEDCELLEN
1. Voedingstekorten: ijzer, vitamine B12 en B9 zijn essentieel om hemoglobine te synthetiseren.
2. Beenmergziekten: aplastische anemie is een aandoening waarbij het beenmerg een of meer categorieën van de bloedcellen niet meer kan opbouwen. Dit kan veel oorzaken hebben, waaronder een autoimmuunziekte, maar ook een reactie op het gebruik van verschillende geneesmiddelen.
3. Tumoren: in sommige vormen van kanker kan het beenmerg verdwijnen door verdringing door tumorcellen.
4. Nierdeficiëntie: nieren synthetiseren het erythropoïetine, dit is het hormoon dat de synthese van de rode bloedcellen stimuleert.
BEHANDELING
Een dierenarts zal nooit met de behandeling van bloedarmoede starten als hij/zij niet zeker is van de oorzaak. De therapie bij ongecompliceerde anemie kan het voorschrijven van ijzerpreparaten of vitaminen zijn. In andere situaties hangt de behandeling af van het volledige onderzoek van je hond en de precieze diagnose van de aandoening. In ernstige omstandigheden is het noodzakelijk een levensreddende bloed transfusie te doen. De huidige praktijk is dat in een dergelijk geval bloed wordt afgenomen van een eigen hond dat vervolgens wordt toegediend aan de patiënt. Een oplossing die niet alleen hoogdrempelig is, maar ook de nodige gevaren voor de patiënt meebrengt, zeker als een tweede transfusie nodig blijkt. Eind 2003 hebben we een voor onze viervoeters een grote stap vooruit gezet. De eerste Veterinaire bloedbank Nederland opende toen haar deuren. Het is bij mijn weten de enige stichting met dergelijke activiteit in Europa.
Alle nuttige informatie voor dierenartsen, eigenaren en donoren is op de website van de bloedbank verkrijgbaar. www.evbn.nl/contact.htm
Overgenomen uit Woef magazine nr.516 januari2007